Qreypfrut tez-tez dərmanlarla birlikdə qəbul edilməməsi gərəkən bir məhsul kimi qeyd olunur. Bu iddia mif deyil, lakin dəqiqləşdirmə tələb edir: təhlükə bütün preparatlara deyil, yalnız müəyyən qruplara aiddir.
Qreypfrutun tərkibində furanokumarinlər adlanan maddələr var. Onlar qaraciyərin bir çox dərman vasitələrinin metabolizmində iştirak edən CYP3A4 fermentinin aktivliyini boğur. Bu fermentin aktivliyi azaldıqda, dərmanlar daha yavaş parçalanır ki, bu da onların qanda konsentrasiyasının artmasına səbəb olur.
Bu qarşılıqlı təsir nəticəsində preparatın terapevtik effekti güclənə, həmçinin yan təsirlərin riski arta bilər. Nəzərə almaq lazımdır ki, bu təsir kəskin ifadə oluna bilər və qreypfrut istehlakından sonra 24 saatdan çox davam edə bilər.
Ən əhəmiyyətli kliniki qarşılıqlı təsirlər bir sıra dərman qrupları üçün təsvir edilmişdir. Bunlara bəzi statinlər (xüsusilə simvastatin və atorvastatin), bəzi antihipertenziv (təzyiq əleyhinə) preparatlar, antiaritmik vasitələr, immunodepressantlar, habelə bir sıra psixotrop dərmanlar daxildir. Bu hallarda qreypfrutla kombinasiya orqanizmdəki təsiredici maddənin konsentrasiyasını əhəmiyyətli dərəcədə dəyişə bilər.
Bununla belə, anlamaq lazımdır ki, bütün dərmanlar CYP3A4 vasitəsilə metabolizə olunmur. Bu o deməkdir ki, dərmanların böyük bir hissəsi üçün qreypfrut kliniki baxımdan əhəmiyyətli risk yaratmır. Qarşılıqlı təsirin dərəcəsi konkret preparatdan, dozadan və maddələr mübadiləsinin fərdi xüsusiyyətlərindən asılıdır.
Beləliklə, qreypfrutu dərman qəbulu zamanı universal şəkildə qadağan edilmiş məhsul hesab etmək olmaz. Lakin müəyyən preparatlarla müntəzəm müalicə zamanı onun istifadəsi ehtiyatlılıq və mümkün qarşılıqlı təsirlərin qiymətləndirilməsini tələb edir.
